Wat is een bipolaire stoornis?

Wat is een bipolaire stoornis, een omschrijving

Personen met een bipolaire stoornis hebben te maken met stemmingswisselingen.
Betrokkene kan het ene moment heel erg uitgelaten zijn (manie), het andere moment heel erg neerslachting (depressie). Veranderingen van stemmingen worden afgewisseld met perioden van relatieve rust.

De bipolaire stoornis is een ernstige, chronische ziekte waarvan men niet kan genezen. Wel kunnen sommige symptomen met medicatie verminderen of verdwijnen. De bipolaire stoornis wordt ook wel manisch-depressieve stoornis genoemd.

Wat zijn de symptomen bij een bipolaire stoornis

Iemand heeft een bipolaire stoornis als hij of zij een manische of hypomane periode heeft meegemaakt. Tijdens een manische episode hebben mensen vaak ruzie, doen zij onverantwoorde uitgaven en hebben zij soms een psychotische episode met wanen en hallucinaties. Tijdens een hypomane episode zijn mensen ook druk en impulsief, maar hebben zij geen psychotische symptomen.

Vrijwel alle personen met een bipolaire stoornis hebben naast manische en/of hypomane episoden ook depressieve perioden. Verder kunnen bipolaire stoornissen wel of niet een rapid cycling beloop hebben. Van rapid cycling wordt gesproken als iemand vier of meer episoden in één jaar meemaakt.

Wat zijn de verschillende episoden bij een bipolaire stoornis

Tijdens een “manische episode” heeft de patiënt last van een voortdurend verhoogde of prikkelbare stemming die tenminste één week duurt.  
Bij een “hypomane episode” verkeert de patiënt in een voortdurend verhoogde of prikkelbare stemming die tenminste vier dagen duurt.

Een “depressieve episode” veroorzaakt een aanhoudende neerslachtige stemming of een ernstig verlies van interesse in bijna alle dagelijkse activiteiten die tenminste twee weken duurt. 
Bij een “gemengde episode” heeft iemand dagelijks last van symptomen die horen bij een manische en een depressieve episode. Deze symptomen duren minimaal een week.

De verschillende types bij een bipolaire stoornis.

Er zijn twee typen bipolaire stoornis, namelijk de bipolaire stoornis I en de bipolaire stoornis II.
In de bipolaire stoornis Type I heeft men last van manische episoden en mogelijk ook van hypomane, depressieve en gemengde episoden. Na één manische episode kan iemand de diagnose bipolaire stoornis krijgen.

Daarentegen bij de bipolaire stoornis Type II heeft men last van depressieve en hypomane episoden, maar maakt men geen manische of gemengde episoden mee. De diagnose bipolaire stoornis II wordt na één hypomane en één of meer depressieve episoden gegeven
Er is nog een derde type bipolaire stoornis de zogenaamde “cyclothyme stoornis”. Deze stoornis ontstaat meestal in de jeugd of adolescentie. Die patiënten hebben last van hypomane episoden en episoden met licht depressieve symptomen. Wel zijn de symptomen minder uitgesproken. Tussen twee episoden in functioneren zij normaal maar dit is van korte duur.

Wat is een bipolaire stoornis: risicofactoren.

Er zijn verschillende risicofactoren. Erfelijke factoren spelen een belangrijke rol bij het ontstaan van een bipolaire stoornis.
Sociale en omgevingsfactoren, zoals opleiding of sociale klasse spelen geen rol bij het ontstaan van een bipolaire stoornis. Zo werd ook ervaren dat alleenstaanden vaker aan een bipolaire stoornis lijden dan samenwonenden. Mogelijk beschermt een relatie tegen het (opnieuw) optreden van een manie of depressie. Maar het kan ook zijn dat mensen met een bipolaire stoornis moeilijker een relatie in stand kunnen houden
Levensgebeurtenissen, te weten traumatische jeugdervaringen, zoals mishandeling en verwaarlozing, verhogen de kans op een bipolaire stoornis. Bovendien maken trauma's op jeugdige leeftijd dat de vooruitzichten minder gunstig zijn. Er treden dan meer en ernstigere episoden op.

Wat ziekteverloop tijdens een bipolaire stoornis

Het verloop van een bipolaire stoornis verschilt sterk per persoon. De duur van een episode varieert, maar is per individu vrij constant. Gemiddeld duurt een episode drie tot zes maanden. Manieën duren over het algemeen minder lang dan depressies. Patiënten hebben meer last van depressieve dan manische episoden. Na afloop van een episode is de stemming weer normaal.
Personen bij wie de stoornis op jeugdige leeftijd ontstaat hebben minder gunstige vooruitzichten.

Wat is de behandeling van een bipolaire stoornis

Er zijn twee vormen van behandeling van de bipolaire stoornis, psychotherapie en behandeling met medicijnen.
Er zijn vier vormen van psychotherapie die bewezen hebben effectief te zijn. Namelijk cognitieve gedragstherapie, interpersoonlijke, sociaalritme therapie en gezinsgerichte therapie.
Als medicatie wordt lithium, antidepressiva, antipsychotica en valproïnezuur veel voorgeschreven.